از زمان خلقت آدم ابوالبشر تاكنون همواره دو جریان حقّ و باطل به موازات هم پیشرفته و كره خاك هیچگاه از مصاف این دو جریان خالى نبوده است. پیروان هر یك از حق مداران گذشته، همواره بسترسازان حقگرایان آینده بوده اند و حق گرایان آینده تداوم بخشان راه حق پرستان گذشته. وضعیت باطل پیشهگان و دور افتادگان از صراط مستقیم نیز بر همین منوال بوده است.